Kiraz Ağacı

 

Kiraz Ağacı ve Fidanı ( Denizli honaz, Mustafa Barunduk )

 

Kiraz Ağacı ve Fidanı ( Denizli Honaz, Emin Doğan )

 

Kiraz ağacı  yetiştiriciliği  nasıl  yapılır,  bu  konuda bilinmeyenler   nedir, masraflarınızı  artırmadan   daha    ve  daha  kaliteli  Kiraz  hasat etmek  için  ne   yapılmalıdır. Diktiğiniz  Kiraz  fidanlarından hiç  birisi kurumadan  bir an  önce tutup,  meyve vermeye  başlayabilir mi ?  Kiraz ağacındaki  zararlılar ve  hastalıklar ile   nasıl  mücadele edebilirsiniz. Yaşlanmış  ağaçlarınızı  nasıl  gençleştirebilirsiniz, bunun  için  en  basit  yol  hangisidir. Açan tomurcuklarınızın çoğunluğunun  meyveye  yatması mümkün müdür.  Kiraz meyvelerinin ağaca tutumlarının çok  iyi  olmasını sağlayarak    olası  dolu  yağışı  gibi  doğal  zararlara karşı  hasarınızı   en aza   nasıl  indirebilirsiniz. Bahçenizdeki –  tarlanızdaki  toprağınız  sertleştiyse  en  kolay  şekilde   nasıl  yumuşatabilirsiniz. Daha az  sulayarak aynı  verimi  ve   kaliteyi  nasıl  alırsınız. Kiraz ağaçlarının İlaçlanma ihtiyacını  nasıl azaltabilirsiniz. Sayamadığımız daha bir çok pozitif sonuca nasıl ulaşabilirsiniz.

 

Bütün  bu konulardaki tecrübelerimizden   çözüme yönelik, en ucuz ve  en kolay şekilde  yapılması gerekenleri  okumak için tıklayınız.

 

Türkiye  meyve yetiştiriciliğinde önemli bir yeri olan bir türdür. Ülkemizde yetiştirilen sert çekirdekli meyve türleri içersin de  kayısı ve şeftaliden sonra üçüncü sırada yer almaktadır. Kiraz meyveleri özellikle ilk baharda meyve türünün az olduğu dönemde piyasaya çıkması, güzel rengi ve hoş tadı ile dikkat çekmektedir. Dünyada kiraz üretiminin büyük bir kısmı kuzey yarım kürede üretilmektedir. Türkiye ilk sırada yer almaktadır. Diğer önemli kiraz üretici ülkeler ise ABD ,İran ve İtalya’dır. Türkiye de 2010 yılı itibariyle 14.740.131 adet kiraz ağacı bulunmaktadır ve ağaç başına ortalama verimi 28 kg’dır. Türkiye kiraz üretiminde önemli iller İzmir, Afyon, Manisa, Konya ve Kütahya‘dır. Kiraz yetiştiriciliği pahalı ve uzun vadeli bir yatırımı gerektirir. Bahçe tesisinde yapılacak bir hata üreticilerin işini güçleştirmesinin yanında giderilmesi çok zor ve imkansız ekonomik problemlerle karşı karşıya bırakabilir. Kirazlar 5-6 yaşında meyveye yatar. Tam verime 10-12 yaşında yatarlar. Ekonomik ömürleri kullanılan anaca  göre 25-30 yıldır.

   İKLİM VE TOPRAK İSTEKLERİ

Kiraz ağaçları sıcak bir büyüme sezonu, kış mevsiminde belli bir süre dinlenme yağmursuz bir çiçeklenme ve hasat dönemini severler .Çiçeklenme süresince yağan yağmurlar ise bir çok çeşitte meyve çatlamasına neden olmaktadır. Kiraz ılıman iklim meyve türleri arasında soğuklama ihtiyacı bakımından orta sıralarda yer almaktadır .soğuklama isteği çeşitler arasında fark olmakla birlikte 1000-1700 saat arasında değişmektedir. Bu ihtiyacı karşılanmaz ise düzensiz çiçeklenme ve çiçek silkmeleri görülür. Kış soğuklarının -20C’nin altına düştüğü yerlerde  kiraz yetiştiriciliği önerilmemektedir. Aşırı  yaz sıcakları da çift pistil  oluşumunu dolayısıyla ikiz meyveyi teşvik ettiği için istenmemektedir. Tabi drenajı iyi donlardan ari ve kuzey rüzgarlarına açık olmayan yerler kiraz yetiştiriciliği için çok uygundur. Kirazlar  rakımı yüksek yerleri daha çok isterler. Kirazlar daha erken çiçeklendiklerinden  böyle yerlerde  ilk baharın  geç donları tehlikesiyle  karşı karşıya  kalma olasılığı daha azdır.

İyi direne edilmiş, derin, çok verimli, havalandırmaya  elverişli ve yaz ayları devamlı sulanabilen topraklar kiraz yetiştiriciliği için uygundur. Kötü toprak drenajlarında ağaç zayıf gelişir, seyrek meyve dalları meydana getirir, meyveler irileşmez ve olgunlaşmadan dökülür. Gelişme, meyve iriliği ve meyve dökümlerinin önlenmesi bakımından  kirazlar yaz ayları düzenli su isterler. Kuru topraklarda meyve küçük kalır, seyrek meyve dalları  meydana getirir ve meyvenin kabuk ile çekirdek oranı artar. Ağır ve suyu direne edilmemiş topraklarda ağaçlar  zayıf gelişir, meyve dalları seyrek kalır, meyveler irileşmez ve olgunlaşmadan dökülür.

DÖLLENME

Kiraz yetiştiriciliğinde döllenme en önemli sorunu teşkil eder. Kiraz çeşitlerinin önemli bir kısmı kendine kısırdır ve hatta değişik çeşitler arasında uyuşmazlıklar görülebildiğinden  kiraz bahçesi kurarken aynı dönemde çiçek açan ve karşılıklı olarak birbirini dölleyebilen çeşitlerin  seçilmesi zorunlu olup mutlaka uygun dölleyici çeşidin %15-20 oranlarında bahçede bulundurulması gerekmektedir. Tek çeşitle kurulmuş hatalı bahçelerde tozlayıcı çeşitlerden bol çiçekli dalları keserek kesim yerlerini içinde su bulunan kaplara koyarak ağaçlara kısa süreli önlem alınabilir. Uzun vadeli önlem olarak da dölleyici çeşitlerle aşılama yapılabilir. Ayrıca hasat süresini uzatmak için çeşitleri erkenciden geççiye doğru sıralamak  gerekir.

 KİRAZ BAHÇESİ TESİSİ

Kiraz bahçeleri genellikle 1 yaşlı fidanlarla kurulur. Kışı sert geçmeyen yerlerde son baharda, kışı sert geçen yerlerde erken ilkbaharda dikim yapılmalıdır. Kapama   bahçe kurulurken ağaçlara verilecek dikim aralıkları toprak durumu, anaç , sulama yöntemi gibi durumlar tayin eder. Kiraz bahçesi kurulacak yerin toprağı dikimden 1-2 ay önce derin sürülüp tesviye edilmelidir. Kare, dikdörtgen satranç veya üçgen dikim şekillerinden  biri seçilerek dikim yerleri işaretlenerek dikim yapılmalıdır. Meyilli yerlerde fidan çukurları tesviye eğrilerine paralel teraslar üzerine açılmalıdır. Böyle yerlerde yapılacak teraslama , toprak erozyonunu önlediği gibi,  kıraç yerlerde yağmur sularının da teraslarda birikmesine yardım edilmiş olur.

KİRAZ BAHÇELERİYILLIK TOPRAK İŞLEMESİ

Sonbaharda toprak işlemesinin kiraz yetiştiriciliğinde önemi büyüktür. Toprak tavında iken pullukla 15-20 cm  derinlikte işlenerek üst kısımda bulunan organik maddeler suda erinliği fazla olan  bitki besin maddelerinin  ve havadaki oksijenin alt kısmında  özellikle kök bölgesinde karbondioksitinde havaya karışması sağlanmış olur. toprağın fiziksel ve kimyasal  özelliklerine önemli derecede etkili olan sonbahar toprak işlemesi ile fosfor gibi güç eriyen bitki besin elementlerinin kök bölgesine ulaşması sağlanır.

İlk bahar gübrelerinin verilmesinden sonra yüzeysel toprak işlemesi yaparak (8-10cm derinlikte) gübrenin toprağa karışması ve yabancı otların ölmesi sağlanır.Bundan sonra sonbahara kadar toprak işlemesi yapılmayarak yabancı otlarla mücadele edilir. Yabancı  otlarla mücadele  ya yabancı ot ilaçları ya da yüzeysel çapalama  veya otlar biçilerek yapılır.

 

KİRAZ BAHÇELERİNDE SULAMA

Düzenli olmak koşuluyla yıllık yağış miktarı 600 mm nin üzerinde olan yerlerde kiraz bahçeleri sulanmasına gerek yoktur. 600mm nin altında  yağış alan yerlede  ise yaz mevsiminde 2-3 kez sulanmalıdır.

KİRAZBAHÇELERİNDE GÜBRELEME

Bahçe tesisinden önce toprak tahlili yapılması gereklidir. Dikimi izleyen ilk yıllarda , yani ağacın çatı dallarının  olduğu ilk 4-5 yıl kirazlara çok gübre verilmemelidir. Fazla gübre verilirse  fazla vejetatif gelişme gösterir ve meyve oluşumu gecikir. Ancak verime yatmış ağaçlarda durum farklıdır. En uygunu toprak tahlili yaptırıp sonuca uygun gübre kullanılmalıdır.